مأموريت فرستاده كميسيون حقوق بشر كشف كدام حقيقت است؟ - حميد دادگر
*روزنامه هاى روز سه شنبه 20 آبان ماه را كه ورق بزنى, اين حقيقت خودنمايى مى كند كه تعدادى از آنها در گزارش هايشان در بين سطر سطر جملات نتوانسته اند نارضايتى خود را از سخنان ليگابو پنهان كنند.

آمبئى ليگابو فرستاده ويژه كميسيون حقوق بشر در حالى ايران را ترك كرد كه در مصاحبه مطبوعاتى روز دوشنبه خود مأموريتش را كشف حقيقت عنوان كرد.
مى توان گفت خبر اعلام حضور ليگابو در ايران اولين سوالى راکه در ذهن شهروندان ، بخصوص انديشمندان و روزنامه نگاران كه خود نقض متناوب و مستمر حقوق اوليه شان را لمس كرده اند, شكل مى داد اين بود که آيا قرار است تحولى در نگرش حاكميت نسبت به نقض حقوق شهروندان صورت پذيرد؟ پاسخ اين سوال كه مشخص است. نه! پس آيا نگرش حاكميت نسبت به رعايت حقوق بشر تعديل خواهد شد؟ آيا از آنها كه حقوق اوليه شان نقض شده دلجويى مى شود؟ و يا دوباره بر خطاكارى هاى گذشته پافشارى مى شود؟
روزنامه هاى روز سه شنبه 20 آبان ماه را كه ورق بزنى, يك حقيقت خودنمايى مى كند كه تعدادى از آنها در گزارش هايشان در بين سطر سطر جملات نتوانسته اند نارضايتى خود را از سخنان ليگابو پنهان كنند. اين نارضايتى پنهان روزنامه نگاران شايد از آن جهت باشد كه خود در اين سال ها يكى از نمونه هاى بارز قربانيان نقض حقوق بشر بوده اند. قتل دستمجعى و فله اى روزنامه ها در بهار سال 79, از دست رفتن امنيت شغلى و احضارهاى متعدد, بازداشت هاى غير قانونى, بازجويى هايى هايى كه برخى از آنان خود نمود عينى تفتيش عقايد مى باشند, سلول هاى انفرادى, محكوميت هاى سنگين براى اصحاب مطبوعات همه خود گوياى شكل گيرى نارضايتى عميقى در ميان روزنامه نگاران و صحابه قلم و انديشه است, افرادى كه به خاطر عقيده و پايبندى شان به اطلاع رسانى و آگاهى بخشى مستمر قربانى نقض آشكار حقوق بشر شدند.
ليگابو به گفته خودش گزارش كسانى كه قربانى ستم ها و ظلم و جورها شدند را ارائه خواهد داد، اما اين سوال مطرح مى شود كه آيا فرستاده كميسيون حقوق بشر اطلاعات كافى در مورد كسانى كه قربانى ستم و ظلم و جور در ايران شدند را در اختيار دارد و يا اينكه اطلاعات كافى در اين مورد در اختيارش قرار گرفته است- دقت كنيم كه خود ليگابو اقرار مى كند كه از ممنوع المصاحبه شدن احمد زيد آبادى روزنامه نگارى كه بازداشت و محاكمه و حكمش و محروميتش از فعاليت هاى اجتماعى بازتاب رسانه اى وسيعى داشته است, اطلاعى ندارد. حال چگونه مى توان انتظار داشت گزارش ليگابو كه قرار است در اسفندماه منتشر شود, جامعيتى را كه شايسته آن است داشته باشد؟
ليگابو در حالى ايران را ترك كرد كه اگر به ميان مردم مى رفت, در وسايل نقليه عمومى مى نشست و يا در محافل خانوادگى كه راجع به او و حضورش سخن مى گفتند, مى شنيد كه شهروندان ايران با ترديد به حضور و ديدارهاى فرستاده ويژه كميسيون حقوق بشر مى نگريستند. بسيارى از آنها بر اين نكته اذعان داشتند كه حضور ليگابو در ايران توافقى براى كاهش فشارهاى خارجى بر ايران است و بس. چرا كه اگر اين گزارش بيانگر واقعيت آنچه در نقض حقوق بشر در ايران مى گذرد باشد, هيچ تضمينى جز فراموشى آن وجود ندارد چرا كه سيستمى كه اصلاح ناپذيرى آن اثبات شده اين بار نيز چون گذشته تن به اصلاح نخواهد داد.
فرستاده ويژه كميسيون حقوق بشر از كشف حقيقتى سخن مى گويد كه شايد خود يك حقيقت آشكار باشد. حقيقتى كه نمونه هايى از آن به وفور در اخبار ايران ديده مى شود. حقيقت اين است كه ايران اعلاميه جهانى حقوق بشر را امضا كرده و قانون اساسى اش خود جلوى بسيارى از موارد نقض حقوق بشر را گرفته است. كدام حقيقت از اين روشن تر كه قانون اساسى جمهورى اسلامى نيز در ايران رعايت نمى شود.
اصل 32 قانون اساسى مى گويد: هيچ كس را نمى توان دستگير كرد مگر به حكم و ترتيبى كه قانون معين مى كند. در صورت بازداشت موضوع اتهام بايد با ذكر دلايل بلافاصله كتبا به متهم ابلاغ و تفهيم شود و حداكثر ظرف مدت 24 ساعت پرونده مقدماتى به مراجع صالحه قضايى ارسال و مقدمات محاكمه در اسرع وقت فراهم گردد.
اصل 24 قانون اساسى: نشريات و مطبوعات در بيان مطالب آزادند مگر آنكه مخل به مبانى اسلام يا حقوق عمومى باشد.
اصل 37: اصل بر برائت است و هيچ كس از نظر قانون مجرم شناخته نمى شود مگر اينكه جرم او در دادگاه صالح ثابت گردد.
اصل 168: رسيدگى به جرائم سياسى و مطبوعاتى علنى است و با حضور هيئت منصفه در محاكم دادگسترى صورت مى گيرد.
به عنوان مثال بد نيست ماده 4 قانون مطبوعات را نيز مرور كنيم: هيچ مقام دولتى و غير دولتى حق ندارد براى چاپ مطلب يا مقاله اى درصدد اعمال فشار بر مطبوعات برآيد و يا به سانسور و كنترل نشريات مبادرت كند.
هر شخصى كه قانون اساسى و اعلاميه جهانى حقوق بشر را كنار خود بگذارد و نيم نظرى نيز به خبرهاى ايران بيندازد، به راحتى مى تواند خود موارد نقض حقوق بشر را كشف كند. با اين وجود حقيقتى كه ليگابو از آن سخن گفت و براى كشف آن به ايران سفر كرد چيست؟ نقض حقوق بشر كه مسلم است, بايد ديد آن حقيقتى كه فرستاده ويژه كميسيون حقوق بشر پرده از آن بر مى دارد چيست؟