www.roshangari.net

به ياد فروغ فرخزاد در سالگرد خاموشی اش (24 بهمن سال 1345)

«اماآغاز انفجار آوازه مان دو نقطه ‏بود که با هم چندان فاصله يی نداشت. فروغ با شعر "گنه کردم، گناهی پر ز لذت" يکباره بر سر زبان ها افتاد ‏و من با شعر "نغمه روسپی" شهرت تازه يی به دست آوردم. "گنه کردم" شعری بود گويای لحظه ها ی ‏عاشقانه و شيرين ‎ ‎ کاميابی که با زبانی صريح و بی پروا بيان شده بود. اين شعر با عکسی از ‎ ‎ فروغ ‎ ‎ زير عنوان ‏شاعره ی بی پروا در مجله ‎ ‎ روشنفکر ‎ ‎ چاپ شد و چنين پايان می گرفت ‎ : ‎ خداوندا، چه می دانم چه کردم در آن خلوتگه تاريک و خاموش.

در همان اوان شعری هم از من در مجله اميد ايران منتشر شد ، گويای لحظه های کوتاهی از ‎ ‎ زندگی زنی که خودفروشی می کرد و پايان غم انگيز آن بر ادعانامه عليه فقر و ‏فساد جامعه امضا می گذاشت ... فروغ نيز ادعانامه ديگری را امضا کرده بود و آن عليه تداوم نابرابری حقوق قانونی و عرفی ‏زن و مرد بود.‎
به زودی شايع شد که شعر فروغ را تحريم و خود اورا تکفير کرده اند و شايع شد که مجموعه ی اسير او را گروهی در خيابان بر روی هم انباشته و آتش زده اند. با اين همه اوهمچنان با اشتياق فراوان حس ‏خورا درشعر می ريخت و اين برايش تقريبا به نوعی مبارزه و مقاومت بدل شده بود.
چندی نگذشت که همه ما متوجه شديم که فروغ برای اعلام اعتراض ‏خود عليه جامعه ی سنتی مردسالار بهای گرانی پرداخته است. زن جوانی که گناهی جز اعتراض عليه سنتهای پوسيده با زبان شعر نداشت به بيمارستان افتاد.»
(سيمين بهبهاني، گفتگو با مدرسه فمينيستی)

مراسم خاکسپاری فروغ در زمستان 1345

گنه کردم گناهی پر ز لذت
گنه کردم گناهی پر ز لذت         کنار پيکری لرزان و مدهوش
خداوندا چه می دانم چه کردم         در آن خلوتگه تاريک و خاموش

در آن خلوتگه تاريک و خاموش         نگه کردم به چشم پر ز رازش
دلم در سينه بی تابانه لرزيد         ز خواهش های چشم پر نيازش

در آن خلوتگه تاريک و خاموش         پريشان در کنار او نشستم
لبش بر روی لبهايم هوس ريخت         ز اندوه دل ديوانه رستم

فرو خواندم به گوشش قصه عشق         تو را می خواهم ای جانانه من
تو را می خواهم ای آغوش جان بخش         تو را ای عاشق ديوانه من

هوس در ديدگانش شعله افروخت         شراب سرخ در پيمانه رقصيد
تن من در ميان بستر نرم          بروی سينه اش مستانه لرزيد

گنه کردم گناهی پر ز لذت         در آغوشی که گرم و آتشين بود
گنه کردم ميان بازوانی         که داغ و کينه جوی و آهنين بود
*****

تمام روز را در آينه گريه می کردم

بهار پنجره ام را
به وهم سبز درختان سپرده بود
تنم به پيله تنهائی يم نمی گنجيد
و بوی تاج کاغذی يم
فضای آن قلمرو بی آفتاب را
آلوده کرده بود

نمی توانستم، ديگر نمی توانستم
صدای کوچه، صدای پرنده ها
صدای گم شدن توپ های ماهوتی
و های هوی گريزان کودکان
و رقص بادکنک ها
که چون حباب های کف صابون
در انتهای ساقه ئی از نخ صعود می کردند
و باد، باد که گوئی
در عمق گودترين لحظه های تيره هم خوابگی نفس می زد
حصار قلعه خاموش اعتماد مرا
فشار می دادند
و از شکاف های کهنه، دلم را به نام می خواندند

تمام روز نگاه من
به چشم های زندگی يم خيره گشته بود
به آن دو چشم مضطرب ترسان
که از نگاه ثابت من می گريختند
و چون دروغ گويان
به انزوای بی خطر پلک ها پناه می آوردند

کدام قله کدام اوج؟
مگر تمامی اين راه های پيچاپيچ
در آن دهان سرد مکنده
به نقطه تلاقی و پايان نمی رسند؟
به من چه داديد، ای واژه های ساده فريب
و ای رياضت اندام ها و خواهش ها؟
اگر گلی به گيسوی خود می زدم
از اين تقلب، از اين تاج کاغذين
که بر فراز سرم بو گرفته است، فريبنده تر نبود؟
چگونه روح بيابان مرا گرفت
و سحر ماه ز ايمان گله دورم کرد!
چگونه ناتمامی قلبم بزرگ شد
و هيچ نيمه ئی اين نيمه را تمام نکرد!
چگونه ايستادم و ديدم
زمين به زير دو پايم ز تکيه گاه تهی می شود
و گرمی تن جفتم
به انتظار پوچ تنم ره نمی برد!

کدام قله کدام اوج؟
مرا پناه دهيد ای چراغ های مشوش
ای خانه های روشن شکاک
که جامه های شسته در آغوش دودهای معطر
بر بام های آفتابی تان تاب می خورند

مرا پناه دهيد ای زنان ساده کامل
که از ورای پوست، سرانگشت های نازک تان
مسير جنبش کيف آور جنينی را
دنبال می کند
و در شکاف گريبان تان هميشه هوا
به بوی شير تازه می آميزد

کدام قله کدام اوج؟
مرا پناه دهيد ای اجاق های پر آتش- ای نعل های خوش بختی-
و ای سرود ظرف های مسين در سياه کاری مطبخ
و ای ترنم دل گير چرخ خياطی
و ای جدال روز و شب فرش ها و جاروها
مرا پناه دهيد ای تمامی عشق های حريصی
که ميل دردناک بقا بستر تصرف تان را
به آب جادو
و قطره های خون تازه می آرايد
تمام روز، تمام روز
رها شده، رها شده، چون لاشه ئی بر آب
به سوی سهم ناک ترين صخره پيش می رفتم
به سوی ژرف ترين غارهای دريائی
و گوشت خوارترين ماهيان
و مهره های نازک پشتم
از حس مرگ تير کشيدند

نمی توانستم ديگر نمی توانستم
صدای پايم از انکار راه برمی خاست
و يأسم از صبوری روحم وسيع تر شده بود
و آن بهار، و آن وهم سبز رنگ
که بر دريچه گذر داشت، با دلم می گفت
«نگاه کن
تو هيچ گاه پيش نرفتی
تو فرو رفتی.»

*****

روى خاك

هرگز آرزو نكرده ام
يك ستاره در سراب آسمان شوم
يا چو روح برگزيدگان
همنشين خامش فرشتگان شوم
هرگز از زمين جدا نبوده ام
با ستاره آشنا نبوده ام
روى خاك ايستاده ام
با تنم كه مثل ساقة گياه
باد و آفتاب و آب را
ميمكد كه زندگى كند

بارور ز ميل
بارور ز درد
روى خاك ايستاده ام
تا ستاره ها ستايشم كنند
تا نسيمها نوازشم كنند

از دريچه ام نگاه ميكنم
جزطنين يك ترانه نيستم
جاودانه نيستم
جز طنين يك ترانه جستجو نميكنم
در فغان لذتى كه پاكتر
از سكوت ساده غميست
آشيانه جستجو نميكنم
در تنى كه شبنميست
روى زنبق تنم

بر جدار كلبه ام كه زندگيست
با خط سياه عشق
يادگارها كشيده اند
مردمان رهگذر:
قلب تير خورده
شمع واژگون
نقطه هاى ساكت پريده رنگ
بر حروف در هم جنون
هر لبى كه بر لبم رسيد
يك ستاره نطفه بست
در شبم كه مينشست
روى رود يادگارها
پس چرا ستاره آرزو كنم ؟

اين ترانه ى منست
دلپذير دلنشين
پيش از اين نبوده بيش از اين

20 بهمن 1388 13:47

مطلب را به بالاترين بفرستيد

نظر شما

نام: پری

ای-میل:

11:43 28 بهمن 1389

شعری از زنده یاد فروغ فرخ زاد

بر روی ما نگاه خدا خنده میزند
هر چند که ره به ساحل لطفش نبرده¬ایم
زیرا که چون زاهدان سیه کار خرقه پوش
پنهان ز دیدگان خدا می نخورده¬ایم
پیشانی ار ز داغ گناهی سیه شود
بهتر ز داغ مهر نماز از سر ریا
نام خدا نبردن از آن به که زیر لب
بهر فریب خلق بگویی خدا خدا
ما را چه غم که شیخ شبی در میان جمع
بر رویمان ببست به شادی در بهشت
او می¬گشاید... او که به لطف و صفای خویش
گویی که خاک طینت ما را ز غم سرشت
طوفان طعنه خنده ما را ز لب نشست
کوهیم و در میانه¬ی دریا نشسته¬ایم
چون سینه جای گوهر یکتای راستیست
زین رو به موج حادثه تنها نشسته¬ایم
آن آتشی که در دل ما شعله می¬کشید
گر در میان دامن شیخ اوفتاده بود
دیگر بما که سوخته¬ایم از شرار عشق
نام گناهکاره¬ی رسوا نداده بود
بگذار تا به طعنه بگویند مردمان
در گوش هم حکایت عشق مدام ما
"هرگز نمیرد آنکه دلش زنده شد به عشق
ثبت است در جریده عالم دوام ما"

یادش گرامی باد...

نام: hoshang

ای-میل: hosh2000@yahoo.com

21:14 24 بهمن 1389

فروغ عزيز اگر چه ميدانم صدايم نمي شنوي اماميخواهم فرياد زنم که با تو زندها چون قرار نيست به ميرم. مگر يات رفته که "دلم زند شد به عشق"

نام: سیاوش

ای-میل:

16:17 24 بهمن 1389

فروغ شعر همچنان زنده است و نامیرا ، جرا که شعر هرگز نخواهد مرد و شاعر اگر صاحب شعور باشد شعور و اگاهی نا میرا ست . پس مرگ را باور ندارم چرا که به زندگی در شعر معتقدم . و فروغ شعر همچنان زنده است .

نام: mehdi sohrabi

ای-میل: msohrabi42@yahoo.com

15:25 24 بهمن 1389

فروغ کشته نشده؛ و روح هم نداشته! تا کی می‌خواهيم اين عبارت بی‌معنی «روح‌اش شاد» را درباره‌ی کسانی به‌کار ببريم که به اين ياوه باور نداشته‌اند؟!

نام:

ای-میل:

01:32 23 بهمن 1389

فروغ فرخزاد فوت نکرد، فوت کردن یعنی به حالت طبیعی مردن، ایشان را کشتند، همچنانچه پهلوان غلام رضا تختی را کشتند و همانگونه که ندا آقای سلطان را کشتند و هزاران هزار دیگر.
کشور ما ایران همش پر از درد و رنج و بی عدالتی و استبداد دیکتاتورهای شاه و شیخ بوده است. امیدوارم جوانان کشور ما نیز به این دوران تلخ پایان دهند.

نام: kaveh

ای-میل: kaveh_azizi18@yahoo.com

01:30 23 بهمن 1389

روح بانوی شعر شاد و یادش گرامی باد

نام: Bella Woods

ای-میل: bellawoods85@gmail.com

20:32 3 فروردین 1389

This is interesting .. Its very strong and deep and very rich in meaning .. Great work!

نام: MORTEZA

ای-میل: KINGMORIUS@YAHOO:DE

10:50 12 اسفند 1388

CHONAN SHAHABI HR 50 SAL JK BAR CHENAN NORI MIDAHD MAN MORTEZA AS ALMAN HASTAM;

نام: manu

ای-میل: iran62002@yahoo.au,com

22:22 3 اسفند 1388

بااشعر ها يش دارم زندگي مي كنم

نام: خسرو

ای-میل:

12:05 24 بهمن 1388

سلام
چنین شعری را حدود 40 سال پیش سرودن توسط یک زن واقعا شجاعت می خواست
حیف که در جوانی فوت کرد
گرچه در دلهایمان همیشه زنده هست
http://bikar.wordpress.com/

نام: یه گیلانی

ای-میل: http://gilanak.blogspot.com

11:32 24 بهمن 1388

یادش گرامی باد

نام:

ای-میل:

03:48 24 بهمن 1388

سالگرد جاودانه فروغ فروغ ها گرامی باد.

نام: بیتا سالک

ای-میل:

22:11 23 بهمن 1388

روحش شاد و یادش همواره گرامی باد